Feb 03,2010
Wasiirka Arrimaha dibadda ee dalka Sudan Mudane Deng
Alor ayaa sheegay haddii xal loo waayo dhibaatooyinka iyo colaadaha ka taagan
Somaliya ay taasi keenayso in bulshada caalamku si rasmi ah ugu jeedsato Jamhuuriyadda
Somaliland.
Wasiir Deng, oo shalay xarunta Midowga Afrika ugu waramay saxafiyiin reer Somaliland
ah oo shirkaas ka qayb galaya, oo uu ka mid yahay Wargeyska Geeska Afrika, waxa
uu sheegay in aqoonsiga qaddiyadda Somaliland ku xidhanyahay go'aan ay wada
qaataan Somaliland iyo Somaliya, waxase uu sheegay in Somaliland ay bulshada
caalamku kula shaqayso aqoonsi la'aan, isagoo sheegay inay taasi ku mutaysteen
ammaanka iyo nabadgelyada dalkaas ka taagan.
"Jiilal badan ayaynu ku weynay Somaliya, waana masuuliyadda hoggaamiyayaasha
Afrika inay talaabo adag ka qaadaan sidii Somaliya loogu soo celin lahaa kala
dambayntii." ayuu yidhi Wasiirku, isagoo hadalkiisa sii watana waxa uu
intaas raaciyay, "Meel kasta oo qaaradda ah waxa ka jira walaac Somaliya
ah, tallaabadii laga qaadi lahaana wada hadal ayaa ka socda. Markaas walbahaarka
Somaliya ee meel kasta laga ogyahay werwerkiisu saamayn weyn ayuu ku leeyahay
haddii ay tahay Hargeysa, Muqdisho iyo meel kasta. Hargeysa [Somaliland] had
iyo jeer waa nabadgeliyo, waxa ka jirta Somaliland xasilooni iyo ammaan rajo
gelinaya dadka, laakiin sidaas oo kale waa laga hirgelin karaa Muqdishana." Mar la weydiiyay in Somaliland ay fure u noqon karto dhibaatada Somaliya ka
taagan, waxa uu yidhi, "Haa, run ahaantii waxa ka dhacaya Somaliland way
kaga dayan karaan Somaliya, xaqiqdiina taasi waa ta rajada gelisay dadka, sababtoo
ah haddi ay taasi Somaliland ka jirto, maxay Somaliyana uga hirgeli weyday."
Mar la weydiiyay sababta ay Afrika uga dhego adaygayso qaddiyadda aqoonsiga
Somaliland oo ah dal labaatanki sannadood ee u dambeeyay u halgamayay ictiraaf
uu ka helo bulshada caalamka, waxa uu yidhi, "Horta Afrika iyo Midowga
Afrikaba waxa wax lagu maamulaa qawaaniinta ururka u yaala, dadkuna way qabaan
dareenka Somaliland, aakhirkana waxay noqon doontaa in la eego Somaliland. Dadka
reer Somaliland waxay la soo dagaalamayeen aqoonsi siyasadeed la'aan, laakiin
waxa sidaas kula shaqaynayay gobalka, Afrika iyo beesha caalamka, islamarkaana
sumcad wanaagsan ayay gobalka ku dhex yeesheen. Balse aqoonsigu wuxuu muhiim
ku yahay inay dadku kula shaqeeyaan. Arrinta aqoonsiga Somaliland cidina ma
doonayso inay ka hadasho Somaliya oo kala qaybsan, balse taasi waxay ku xidhantahay
uun go'aan Somaliya iyo Somaliland ka wada gaadhaan arrintaas, waana markaas
marka cid kastaanba aqoonsanayso Somaliland."
Wasiirka Arrimaha dibadda Sudan, oo la weydiiyay mudada uu filayo inuu aqoonsiga
Somaliland baadi goobkiisu qaadan karo, waxa uu yidhi, "Sidaan hore u sheegay
aqoonsiga siyaasadeed waa taageero, laakin aqoonsiga aan rasmiga ahayni waa
sida ay Somaliland kula shaqayso dalalka gobalka iyo beesha caaalamka, waana
aqoonsi aan rasmi ahayn oo muujinaya in bulshadan [Somaliland] ay dhab ka tahay
qaddiyadoodu, islamarkaana ay tahay in la cawiyo. Ma sheegi karno mudada ay
qaadanayso, laakiin waxay ku xidhantahay uun hadba siday noqoto xaaladda Somaliya,
sababtoo ah xataa xaaladaha Somaliya saamayn bay ku leeyihin Somaliland."
Wasiirka Arrimaha dibadda ee Dalka Sudan, waxa kale oo uu fikir xaqiqo ahayn
ku tilmaamayn hadal uu Qadaafi, Madaxweynaha Liibiya ka sheegay shirjaraa'id
oo uu qabtay, kaas oo ahaa in haddii ay xiitaa dadka koonfurta Sudan u codeeyaan
inay ka go'aan Sudan, uu xataa dagaal dhex mari doono dadka koonfurta Sudan.
"Maya, wax jira maaha." ayuu yidhi Wasiirku.
Source: www.geeska.net , Wargeyska Geeska Afrika, Hargeysa